Policjant zatrzymuje prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadkach wskazanych w art. 135 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dotyczy to między innymi przekroczenia dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h oraz przewożenia zbyt dużej liczby osób. Samo pokwitowanie może uprawniać do dalszej jazdy przez okres wskazany w ustawie, nie dłużej jednak niż 7 dni.
Za jakie naruszenia policjant zatrzyma prawo jazdy?
Podstawą działania funkcjonariusza jest art. 135 Prawa o ruchu drogowym. W praktyce najczęściej chodzi o poważne przekroczenie prędkości albo przewożenie większej liczby osób, niż dopuszcza dokument pojazdu.
Najważniejsze przypadki można zestawić następująco:
| Naruszenie | Szczegóły prawne |
|---|---|
| Przekroczenie prędkości | Przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h. Przepis obejmuje obszar zabudowany oraz, zgodnie z aktualnym stanem prawnym, także drogi poza obszarem zabudowanym. |
| Przewóz zbyt dużej liczby osób | Przewożenie osób w liczbie przekraczającej o więcej niż 2 liczbę miejsc określonych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. |
| Alkohol lub środek działający podobnie | Zatrzymanie dokumentu może nastąpić w związku z podejrzeniem kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości, po użyciu alkoholu albo pod wpływem środka działającego podobnie do alkoholu. |
W przypadku przewozu osób liczy się liczba miejsc wpisana w dowodzie rejestracyjnym. Jeżeli samochód ma pięć miejsc, sankcja związana z tą przesłanką dotyczy przewożenia co najmniej o trzy osoby więcej niż dopuszczalna liczba miejsc. Przekroczenie limitu o dwie osoby jest objęte ustawowym wyjątkiem.
Co oznacza zatrzymanie prawa jazdy za pokwitowaniem?
Funkcjonariusz zatrzymuje dokument i wydaje kierowcy pokwitowanie. W zależności od podstawy zatrzymania pokwitowanie może zezwalać na kierowanie pojazdem przez określony czas, maksymalnie przez 7 dni. Nie jest ono jednak równoznaczne z prawem jazdy i nie zawsze pozwala na dalszą jazdę.
Zatrzymanie dokumentu przez policjanta nie oznacza automatycznie dożywotniej utraty uprawnień. W określonych sprawach dokument jest przekazywany właściwemu organowi, który podejmuje dalsze rozstrzygnięcie, na przykład o zatrzymaniu prawa jazdy na oznaczony okres. Czym innym jest też sądowy zakaz prowadzenia pojazdów, który może zostać orzeczony w postępowaniu karnym.
Na co uważać przy interpretacji przepisów?
Uwaga: zatrzymanie prawa jazdy za prędkość następuje przy przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h, a nie przy przekroczeniu dokładnie o 50 km/h.
Przykładowo, jazda z prędkością o dokładnie 50 km/h wyższą od limitu nie spełnia tego konkretnego warunku. Dopiero wynik przekraczający 50 km/h mieści się w ustawowej przesłance zatrzymania dokumentu.
Podobna precyzja jest potrzebna przy przewozie osób. Ustawa wyłącza zatrzymanie prawa jazdy, gdy liczba osób ponad dopuszczalny limit nie przekracza dwóch. Nie można więc utożsamiać każdego przekroczenia liczby miejsc z obowiązkiem zatrzymania dokumentu.
- Prędkość dokładnie o 50 km/h wyższa od limitu nie spełnia warunku „o więcej niż 50 km/h”.
- Prędkość wyższa o 51 km/h lub więcej spełnia ten warunek.
- Dwie osoby ponad dopuszczalną liczbę miejsc mieszczą się w ustawowym wyjątku dotyczącym przewozu osób.
- Trzy osoby ponad limit mogą uruchomić przesłankę zatrzymania prawa jazdy.
Czy pytania egzaminacyjne zawsze odpowiadają aktualnym przepisom?
Baza pytań egzaminacyjnych może nie zostać zmieniona natychmiast po wejściu w życie nowych regulacji. Dlatego w razie rozbieżności nie należy traktować klucza odpowiedzi jako źródła prawa. Decydujące znaczenie ma aktualne brzmienie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz innych obowiązujących przepisów.
Dotyczy to zwłaszcza pytań o zatrzymanie prawa jazdy za przekroczenie prędkości poza obszarem zabudowanym. Jeżeli pytanie pochodzi ze starszej wersji bazy, może nie uwzględniać późniejszego rozszerzenia tej przesłanki.
Najważniejsza zasada brzmi więc: policjant zatrzymuje prawo jazdy za naruszenie wskazane w art. 135 Prawa o ruchu drogowym, a przy ocenie konkretnego przypadku trzeba sprawdzić aktualny tekst ustawy, nie tylko treść pytania testowego.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawie konkretnego zatrzymania prawa jazdy należy sprawdzić aktualne przepisy oraz dokumenty otrzymane podczas kontroli.
